Bia Kỷ Niệm Thuyền Nhân tại Genève
Hoàng Cơ Định
Tác
giả xin chân thành cảm tạ Bà Nguyễn Thị Thanh Vân tại Paris và quý ông Nguyễn
Tăng Lũy, Hoàng Đình Tường và Nguyễn Đăng Khải tại Genève đã cung cấp tài liệu
và đóng góp ý kiến để thực hiện bài viết này.
Ngày
9/2/2006 một buổi lễ trọng thể khánh thành Bia Kỷ Niệm Thuyền Nhân Việt Nam đã
được tổ chức tại Geneve, trọng tâm sinh hoạt chính trị và tài chánh thế giới.
Nhận định về sự việc này, Giáo Sư Nguyễn Ngọc Bích, nguyên Giám Đốc Đài Á Châu
Tự Do đã phát biểu như sau :
“Để bia
kỷ niệm Thuyền Nhân ở Genève, nơi đã chứng kiến Quốc Tế hai lần phải đến họp
(1979 và 1986) để giải quyết vấn đề tỵ nạn ra đi bằng thuyền, là một chuyện
không thể xứng đáng hơn được."

Công
trình thực hiện Bia Kỷ Niệm Thuyền Nhân Việt Nam tại Geneve đã là thành quả hợp
tác của một nhóm bạn Thụy Sĩ và Việt Nam từ gần một phần tư thế kỷ và nhất là
từ 7 tháng qua kể từ khi hai tấm Bia Tỵ Nạn Việt Nam bị phá hủy trên các đảo
Galang và Bidong tại Nam Dương và Mã Lai .
Vào giữa
năm 2005, dư luận đồng bào Việt Nam Hải Ngoại đã cực kỳ căm phẫn khi hay tin,
do áp lực của nhà cầm quyền Cộng Sản Việt Nam, chính quyền Nam Dương đã đục bỏ
Bia Tỵ Nạn Việt Nam trên đảo Galang được dựng lên trước đó không lâu để tưởng
niệm các thuyền nhân tử nạn trên đường vượt thoát. Tấm bia chỉ mang mấy dòng
nặng tính chất nhân đạo nhưng vì có mấy chữ “Tự Do” và “Cộng Đồng Người Việt
Hải Ngoại” nên đã bị khoét bỏ như một hố mắt trống rỗng, thể hiện toan tính
thay đổi nội dung của bạo quyền Hà Nội .


Tới
tháng 9 năm 2005, tiếp theo Bia Tỵ Nạn tại Galang, Bia Tỵ Nạn tại Bidong thuộc
Mã Lai cũng chịu chung số phận . Lần này sự cấu kết giữa Mã Lai và CSVN thô bạo
hơn, họ không còn tìm cách cạo sửa lịch sử như tại Galang mà thẳng tay giật sập
tấm bia tại đây .


Trước sự
kiện này, nhiều cuộc biểu tình của đồng bào ta đã diễn ra tại nhiều nơi trên
thế giới trước trụ sở Sứ Quán Nam Dương và Mã Lai.
Một số tổ
chức đã hợp lại với nhau thành một tập hợp có tên là Vì Tự Do để một mặt
tìm cách dựng lại các bia tưởng niệm này, mặt khác vận động đồng bào cùng thực
hiện một tấm bia tưởng niệm tinh thần mà không thế lực nào có thể phá hủy được
đó là cùng ấn định một ngày kỷ niệm có tên : Ngày Dân Việt Tỵ Nạn Cộng Sản.


***
Trong khi
những Bia Tỵ Nạn Việt Nam dựng trên những hải đảo xa xôi như Galang hay Bidong
cũng bị nhà cầm quyền CSVN tìm cách phá hủy, một nhóm bạn người Thụy Sĩ và Việt
Nam thuộc tổ chức COSUNAM đã có một sáng kiến táo bạo là tìm cách thực hiện một
Bia Kỷ Niệm Thuyền Nhân ngay tại “Ngã Tư Quốc Tế Genève” tại một công viên chỉ
cách Trung Tâm Liên Hiệp Quốc và Cao Ủy Tị Nạn 15 phút đi bộ.
Tổ Chức
COSUNAM ( Comité Suisse VietNam ) được chính thức thành lập cách đây 15 năm,
được điều khiển bởi Chủ Tịch là ký giả Thierry Opikofer và Tổng Thư Ký là ông
Nguyễn Tăng Lũy. Ban Cố Vấn của hội gồm nhiều nhân sĩ có uy tín trong đó phải
kể Luật Sư Michel
Rossetti , cựu Thị Trưởng Thành Phố Genève và cụ Pierre Marti , Cựu Chủ Tịch
Đảng Dân Chủ Thiên Chúa Giáo, cựu Chủ Tịch Hội Đồng Thành Phố Genève.
Là
Chủ Tịch của COSUNAM, Thierry Oppikofer từ nhiều năm qua đã đóng vai trò gạch
nối giữa hai Dân Tộc Thụy Sĩ và Việt Nam, điều này thể hiện rõ rệt qua lời phát
biểu của ông trong Lễ Khai Mạc Bia Thuyền Nhân :
Buổi lễ qui tụ chúng ta tại đây ngày hôm nay là một buổi lễ mang tính
cách lịch sử không những đối với chúng tôi, mà còn đối với người dân Thụy Sĩ,
người dân của thành phố Genève, của người dân ở Âu châu, của cộng đồng người
Việt đang sống tại Thụy Sĩ cũng như của cả nước Việt Nam, vì cộng đồng này đã
là một phần của dân tộc chúng tôi....

Nhân đây, chúng tôi xin gửi lời chào mừng đến các đảng phái chính trị
cũng như các vị dân cử của thành phố Genève và Thụy Sĩ, những người đã từng hợp
tác và hỗ trợ chúng tôi từ những ngày đầu thành lập Ủy Ban COSUNAM vào năm
1990, những người bạn đã từng góp phần vào việc đấu tranh để một ngày nào đó
đất nước Việt Nam tìm lại được tự do dân chủ, từ Bắc chí Nam.
Chúng
ta còn có thể chờ đợi gì hơn ở vị Chủ Tịch của một tổ chức mang tên « Ủy
Ban Thụy Sĩ - Việt Nam » ?
Qua
sự vận động của ông Tổng Thư Ký Nguyễn Tăng Lũy, với sự hỗ trợ tích cực của các
bạn Thụy Sĩ , Quận Grand Saconnex thuộc Thành Phố Geneve đã sẵn sàng dành một
địa điểm thuận lợi trong công viên « Campagne du château Pictet »
của Quận để dựng Bia Kỷ Niệm Thuyền Nhân.


Trong
buổi Lễ Khai Trương Bia Thuyền Nhân, bà Elizabeth Boehler, Quận trưởng Grand
Saconnex đã phát biểu như sau :

Hình ảnh bi thảm của các thuyền nhân Việt Nam cứ mãi ám ảnh lúc tôi
còn trẻ. Chỉ cần nhắm mắt lại là tôi nhìn thấy hình ảnh của nguyên cả gia đình
những thuyèn nhân Việt Nam chen chúc trên những chiếc tàu nhỏ bé trông thật
thảm thiết.
Khi ông Nguyễn Tăng Lũy, một cư dân của Grand Saconnex, đến gặp chúng
tôi vào mùa hè năm ngoái đề cập đến việc chọn một nơi trong thành phố để dựng
lên một tấm bia để tưởng niệm thuyền nhân, chúng tôi đã không do dự lâu. Nhớ
tới những mối liên hệ tình cảm thật bền chặt với cộng đồng người Việt từ 30 năm
qua, chúng tôi đã đề nghị địa điểm này, một công viên thật yên bình, nơi mà
người dân Thụy Sĩ thích đến dạo chơi suốt năm. Từ nay, họ sẽ có dịp dừng lại một
khoảnh khắc trước tấm bia này để nhớ tới một thời kỳ lịch sử đầy đau thương
cách nay không lâu và ở một nơi nào đó thật xa xăm.
Tục
ngữ Việt Nam có câu "Ăn trái nhớ kẻ trồng cây", câu nói này rất đúng,
theo nghĩa đen cũng như nghĩa bóng. Cây xanh xinh tươi mà quý vị thấy cạnh tấm
bia sẽ lớn lên và sẽ mang lại những "quả tình thương" thật sâu đậm
cho chúng ta, cho con cháu chúng ta để nhớ mãi ngày hôm nay và nhớ tới những
người đã chết vì đi tìm tự do.
Với
sự hợp tác chặt chẽ của hai hội viên COSUNAM khác là quý ông Hoàng Đình Tường
và Nguyễn Đăng Khải, dự án Bia Thuyền Nhân đã được hoàn tất vào tháng
10/2005,
mô hình được trình cho Tòa hành chánh Quận Grand Saconnex để cứu xét .

Hai
thiếu nữ trong mô hình là BS Nguyễn Thị Xuân Trang và cô Hoàng Thụy Cơ là những
thành viên trụ cột của COSUNAM thuộc « Thế hệ thứ hai » .
Cựu
Trung Tá Trần hữu Kinh, Chủ tịch Hội Cựu Quân Nhân QLVNCH, thay mặt cho cộng
đồng người Việt tại Thụy Sĩ đã phát biêu như sau:

Việc
xây dựng bia tưởng niệm ngày hôm nay, bia đài tưởng niệm với mục đích chính là
nhằm nhắc nhở cho người Việt Nam tỵ nạn CS và con cháu phải đời đời ghi nhớ là
dã có hơn nửa triệu người đã chết thê thảm, chết kinh hoàng trên biên cả .
Chúng ta vinh danh những linh hồn bất hạnh đã cho chúng ta nghị lực và niềm tin
để tìm cái sống trong cái chết để tìm đến được bến bờ tự do. Đây là một vết nhơ
ghi vào lịch sử Việt Nam ta mà CSVN tìm mọi cách để ngăn cản và xóa bỏ, cho nên
việc xây dựng tượng đài tưởng niệm là bổn phận của người còn sống đối với vong
linh đối với những người quá cố và đối với giòng lịch của đất nước Việt Nam
thân yêu.
Đại
diện cho cộng đồng người Việt tỵ nạn CSVN tại Thụy Sĩ chúng tôi xin chân thành
tri ân chính quyền Thụy Sĩ đã cho phép chúng tôi hình thành được ước nguyện xây
dựng bia đài tưởng niệm ngày hôm nay.
Hình
dáng của Bia Thuyền Nhân tại Genève đồng dạng với Các Bia Tỵ Nạn tại Galang và
Bidong nhưng nhỏ bé hơn để gần với hình ảnh tấm bia bên phần mộ của người tỵ
nạn Việt Nam đã bị thiệt mạng trên bước đường tìm tự do.
Khi
Dự Án đã được chấp thuận, ông Hoàng Đình Tường là người trách nhiệm chính cho
phần thực hiện. Mối quan tâm đầu tiên của ban thực hiện là đặt tấm bia theo
hướng nào, họ không căn cứ vào các điều kiện phong thủy thông thường, nhưng họ
muốn hướng của tấm bia phải có ý nghĩa... Ý nghĩa họ muốn đạt được là khi một
người đứng đọc tấm Bia Thuyền Nhân tại Genève thì mắt phải hướng về vùng biển
khổ nạn của hàng trăm ngàn đồng bào của chúng ta, đó là vùng biển phía Nam Việt
Nam


Từ
đó, mặt tấm bia phải tạo một góc là 9 độ 32 phút với hướng Bắc ( Mặt chữ in
tiếng Pháp kể như mặt chính của bia vì tại vùng Genève, Pháp văn là ngôn ngữ
chính ).

Bia
được làm bằng một khối đá hoa cương màu đen và những giòng chữ sau đây đã được
khắc trên hai mặt bia, một bên tiếng Pháp và một bên tiếng Anh:
"En
souvenir de l'exode des boat-people dans le monde 1975
- 2005.
Les
réfugiés vietnamiens remercient la Suisse et les pays d'accueil.
Nous
sommes heureux de vivre dans cet espace de paix, de liberté et de démocratie.
Le
Vietnam, pays de nos ancêtres, restera à jamais dans nos coeurs".
In
memory of the exodus of the boat people through out the world 1975-2005.
The
Vietnamese refugees are grateful to Switzerland and to the host countries.
We
are happy to live in a space of peace, freedom and democracy Vietnam,
land of our ancestors, will forever be in our hearts.
Xin
tạm dịch như sau:
"Tưởng
nhớ cuộc ra đi của những thuyền nhân trên thế giới 1975
- 2005
Người
Việt Tỵ Nạn chân thành cảm ơn Thụy Sĩ và các nước tiếp cư đã giúp cho chúng tôi
được sống hạnh phúc trong hòa bình, tự do và dân chủ.
Chúng
tôi sẽ mãi mãi không quên quê hương Việt Nam, mảnh đất ngàn đời của Tổ Tiên để
lại."
Tấm
bia được đặt trên một khung sỏi hình chiếc ghe, những viên sỏi to tượng trưng
cho sóng biển, tấm bia tượng trưng cho cánh buồm và cây tùng là cột buồm.
Khi
xây nền bêtong để đặt bia, hướng của nền này cũng được ấn định một cách cẩn
thận.
Nền
bêtong được thực hiện vào ngày 27/01/2006, hai ngày trước Tết và Bia được dựng
lên vào ngày 01/02/2006 tức ngày Mùng 4 tháng Giêng năm Bính Tuất.

Lúc
hoàn tất, nền bêtong có hình dáng một chiếc thuyền với Bia đặt tại chính giữa.
Một cây tùng bonsai trồng cạnh bia thể hiện niềm hy vọng và mang ý nghĩa từ nay
Bia và con thuyền đã bắt rễ, không còn trôi nổi nữa .
Việc
thực hiện Bia Kỷ Niệm Thuyền Nhân tại Geneve đã được tiến hành kín đáo cho tới
phút chót. Đa số đồng bào chỉ hay biết khi báo chí địa phương loan tin về Lễ
Khánh Thành và mọi người đã vừa cảm động,vừa hãnh diện theo dõi hình ảnh buổi
lễ trong phần tin tức buổi chiều trên đài truyền hình của Thành Phố.
Vào
ngày khai trương, « Chiếc thuyền » chở bia đã thả neo tại công viên
« Campagne du Chateau Pictet » của Grand Saconnex trong một nghi thức
tôn giáo trọng thể bởi Mục sư Nguyễn Công Huấn đến từ Lausanne và Thượng Tọa
Thích Quảng Hiền đến từ Berne. Có lẽ vì « nhập gia tùy tục » , mọi
việc thực hiện tại Thụy Sĩ đều diễn tiến lớp lang, đúng theo giờ giấc ấn định
bởi Ban Tổ Chức.
Sau
nghi thức tôn giáo, phần phát biểu mang nhiều ý nghĩa và sống động nhất bên
cạnh tấm bia kỷ niệm là những dòng ký ức của Thuyền Nhân Nguyễn Thị Xuân Trang
. BS Xuân Trang rời Việt Nam lúc 6 tuổi, sau đây là đoạn mô tả cuộc hành trình
in sâu trong trí nhớ trẻ thơ :

Một đêm tháng sáu năm 1979, một đêm không trăng. Tôi chợt giật mình
thức giấc khi khám phá ra ánh sáng leo lét của một cây đèn pin đang dọi vào mặt
nhiều người mà tôi không quen biết. Ngồi ở phía sau chiếc xe tải của ông cậu
tôi, đáng lẽ tôi và đứa em phải đi về Đà Lạt để nghỉ hè. Nhưng đó chỉ là lời
nói của mẹ tôi. Nhưng tôi không còn một giây phút nào để suy ngĩ nữa hết. Chiếc
xe dừng lại và mọi người chạy ào xuống. Tôi cảm thấy lạc lỏng, và bất ngờ dì
tôi một tay nắm lấy tay tôi, tay kia bà ẳm đứa con nhỏ của bà, chúng tôi bằng
tuổi nhau, 6 tuổi. Chúng tôi chạy băng ngang qua một cánh rừng lau chạy về phía
bờ biển và sau đó phải dừng lại. Chúng tôi đã mất dấu của người chủ tàu, người
có bổn phận hướng dẫn chúng tôi lên tàu. Quá tức giận, bà dì của tôi la thật to
"ăn cướp ăn cướp", tưởng rằng người chủ tàu sau khi đã nhận vàng của
mỗi người trong chúng tôi đang tìm cách bỏ chúng tôi lại giữa đường.
Thật
nhanh sau đó, có một người chạy tới và dắt chúng tôi đi về phía bờ biển. Không
được định hướng rõ ràng, chuyến đi của chúng tôi đã kéo dài 3 đêm, trên một
chiếc ghe đánh cá nhỏ xíu, với 96 người trên boong. Nam, phụ, lão, ấu, mọi
người bị mệt lã vì đói khát, không ai còn sức để còn biết sợ chuyện gì nữa hết.
Nhiều chiếc tàu đi ngang qua chúng tôi nhưng không ai dừng lại cứu vớt vì nghĩ
chúng tôi là cướp biển giả dạng để tấn công họ.
Bước
sang ngày thứ tư, chiếc ghe đã bể nát sau những cơn sóng dữ, máy tàu đã hỏng và
chúng tôi vẫy tay gọi một chiếc tàu dầu đang hướng về phía chúng tôi. Và chúng
tôi nghĩ rằng phen này sẽ được cứu vớt. Những đứa bé được kéo lên nhờ những sợi
dây cột vào bụng,
còn người lớn thì chen nhau nắm lấy chiếc thang dây để có thể rời khỏi chiếc
ghe đang chìm, càng nhanh càng tốt.
Lúc đó
tôi chỉ mới 6 tuổi, tôi không hiểu được vì sao toi phải trốn khỏi quê hương
tôi. Ngày hôm nay, tôi hiểu rõ hơn lý do vì sao đã khiến cho hơn hai triệu
người Việt Nam bỏ nước ra đi. Hoạt động cùng với COSUNAM và nhiều đoàn thể
khác, chúng tôi tố cáo trước dư luận quốc tế tình trạng vi phạm nhân quyền tại
Việt Nam hiện nay.
Tiếp lời Xuân Trang là
phát biểu của ông Pierre Maudet . Tuy mới 27 tuổi nhưng trong vị trí Chủ
Tịch Đảng Cấp Tiến, ông Maudet hiện là một khuôn mặt quan trọng và đầy tương
lai trên chính trường Thụy Sĩ, ông nói :
Tôi đến với quý vị và các bạn hôm nay không phải chỉ với tư cách là
chủ tịch của một chính đảng ; tôi đến đây với tâm trạng của một người thanh
niên trẻ, vào lúc thảm trạng thuyền nhân xảy ra, tôi chưa chào đời.
Tôi nghĩ ràng tấm bia tưởng niệm này mang hai ý nghĩa :
- ý nghĩa đầu tiên là bổn phận phải ghi nhớ. Lúc nào chúng ta cũng cần
phải ghi nhớ, và nhắc nhở những thế hệ sau, nhắc lại những thảm kịch đã gây
nhiều khổ nạn trong các dân tộc, đặc biệt là dân tộc Việt Nam. Sự chắc chắn
của tấm bia đá như nói lên sự cần thiết của vấn đề ghi nhớ với thời gian.
- Vấn đề thứ hai mà tôi muốn nhắc đến là nguồn cội. Vì hàng trăm ngàn
người đã chết trên biển cả, không còn lưu lại một kỷ niệm nào trên trái đất
này, đó là một thảm trạng. Nay tấm bia này tượng trưng cho thân xác của những
nạn nhân đó, đồng thời cũng tượng trưng cho nguồn gốc của những người Việt tỵ
nạn tại Thụy Sĩ, tuy họ đã hội nhập nhưng không bao giờ quên nguồn cội, gốc rễ
của dân tộc. Những gốc rễ này ăn sâu vào trái tim của mỗi người, chứng minh cho
những thế hệ sau, và nhắc nhở là hãy ghi nhớ những bài học khổ đau này để
tránh, để cùng nhau xây dựng một đời sống tốt đẹp hơn.
Đó là những gì chúng tôi muốn gửi đến quý vị, thay mặt cho Đảng Cấp
Tiến, thay mặt cho những người đã từng góp phần xây dựng tấm bia, thay mặt cho
người dân của thành phố Geneve, với truyền thống đón tiếp nhân hậu và niềm nở
từ năm này qua năm khác, từ thế kỷ này sang thế kỷ khác, trong đó mỗi người là
một hạt giống để góp phần xây dựng nên truyền thống đáng quý này.
Kỷ
niệm hành trình của Xuân Trang và cảm nghĩ của Pierre Maudet dường như được gói
ghém trong vài lời phát biểu ngắn gọn của cụ Pierre Marti, cựu Chủ Tịch Hội
Đồng Thành Phố Genève. Dầu đã cao tuổi và phải chống nạng khi di chuyển, cụ
Marti cũng cố gắng tới dự lễ khánh thành Bia Kỷ Niệm Thuyền Nhân Việt Nam,
những người cụ coi như bà con trong nhà vì chính cụ là người đã có trọng trách
đón tiếp và chăm lo cho đời sống của Thuyền Nhân được Thụy Sĩ tiếp nhận cách
đây 30 năm . Ngoài vị thế của một vị trưởng thượng trong đại gia đình thuyền
nhân Việt Nam tại Thụy Sĩ, cụ Marti còn đến dự lễ khánh thành Bia Thuyền Nhân
với tư cách Đại Diện cho Đảng Dân Chủ Thiên Chúa Giáo.

Ngày hôm nay, bên cạnh chiếc bia tưởng niệm mang nhiều ý nghĩa này,
tượng trưng cho cuộc sống, tượng trưng cho sự phồn vinh và công cuộc đấu tranh
của những người tỵ nạn. Nó cũng tượng trưng cho công cuộc đấu tranh của những
người tỵ nạn trên toàn thế giới; vâng, quý vị có thể khẳng định quý vị đã đấu
tranh để có được quyền tự do, có được quyền tín ngưỡng vào nơi tôn giáo của
mình, để mỗi người trong chúng ta có được quyền tự do chính trị.
Tấm bia này nói lên tâm trạng sâu xa của mỗi người, nhắc nhở tâm trạng
của nhiều người, rằng tôi là người ngoại quốc, tôi là người tỵ nạn, tôi từng bị
làm nhục và bạn đã cứu tôi như anh em của Bạn
Người
được mời phát biểu sau cùng là chúng tôi : Hoàng Cơ Định, Ủy Viên Trung
Ương của Đảng Việt Tân đến từ Hoa Kỳ . Tôi được ban tổ chức giới thiệu như là
một trong những người đằng sau việc thực hiện Bia Thuyền Nhân tại Genève và đến
dự lễ khánh thành với tư cách đại diện cho 167 Hội Đoàn trên thế giới đang hợp
tác trong tập hợp Vì Tư Do để cùng xác định một ngày tưởng niệm chung :
Ngày Dân Việt Tỵ Nạn Cộng Sản.
Sau
khi cám ơn ban tổ chức đã cho tôi vinh dự hiện diện trong lễ khánh thành Bia Thuyền
Nhân, tôi đã xác định là:
Bia Đá Thuyền Nhân này là biểu tượng của Tự Do và Nhân Quyền mà hàng
triệu người Việt Nam đã cố gắng tìm đến với bao nỗi nhọc nhằn và hiểm nguy ...
Với hàng trăm ngàn người Việt đã bị thiệt mạng trên bước đường tìm Tự
Do, Bia Kỷ Niệm chính là tấm mộ chí mà các bạn Thụy Sĩ và cộng đồng người Việt
tại Geneve đã dành cho họ ...
Tôi
cũng thầm khấn nguyện để anh linh đồng bào đã tử nạn trên bước đường tìm tự do
hãy phù hộ cho:
Dân tộc Việt Nam chúng ta được tự do hạnh phúc để không bao giờ có
những người phải liều chết bỏ nước ra đi . Để cho con em, hậu duệ của những
người đã đến được bến bờ tự do, sẽ thương yêu lẫn nhau, hữu dụng cho xã hội,
không quên nguồn gốc Việt Nam và nghĩa vụ đối với Tổ Quốc .
Sau
cùng tôi cũng bày tỏ niềm tin là tấm Bia Kỷ Niệm này sẽ là biểu tượng lòng biết
ơn của người Việt đối với toàn thể các dân tộc trên thế giới đã hết lòng giúp
đỡ người Việt Tỵ Nạn và đặc biệt là những người bạn Thụy Sĩ của chúng tôi đang
hiện diện nơi đây.
Đứng
cạnh tấm Bia Thuyền Nhân tại Genève tôi không khỏi nhớ tới một người bạn ở phía
bên kia Trái Đất tại Nam Bán Cầu đã có nhiều nỗ lực trong những tháng qua để
vận động cho một tấm bia tinh thần, cho một ngày « Kỷ Niệm Dân Việt Tỵ Nạn
Cộng Sản », đó là ông Đoàn Việt Trung, Tổng Thư Ký Cộng Đồng Người Việt Tự
Do tại Úc, vì xa xôi đã không tới dự được Lễ Khánh Thành. Cụ Pierre Marti đã có
lý khi cho rằng tấm Bia Thuyền Nhân này « tượng trưng cho công cuộc
đấu tranh của những người tỵ nạn trên toàn thế giới ».

Hình kỷ niệm chụp cùng ông Michel Rossetti cựu Thị Trưởng Geneve, bà
Elizabeth Boehler, Quận trưởng Grand Saconnex và ông Nguyễng Tăng Lũy ,Tổng
Thư Ký COSUNAM ( Đứng ngoài cùng, bên phải ).
Buổi lễ chấm dứt vào
lúc 18 giờ ngày 09/02/2006 sau phần tiệc trà thân mật do Hội Đồng thành phố
khoản đãi.
Việc tham dự lễ Khánh
Thành Bia Thuyền Nhân Việt Nam tại Genève đã cho tôi cơ hội tăng cường liên lạc
và hợp tác giữa Đảng Việt Tân và các Đảng Cấp Tiến và Dân Chủ Thiên Chúa Giáo
của Thụy Sĩ trong việc hỗ trợ các sinh hoạt văn hóa chính trị của cộng đồng
người Việt hải ngoại cũng như nỗ lực tranh đấu cho nền Dân Chủ tại Việt Nam. Tôi cũng có cơ hội gặp gỡ
làm quen với Thượng Tọa Thích Quảng Hiền, cựu Trung Tá Trần Hữu Kinh, BS Nguyễn
Gia Tiến, TS Lương Minh Đức, ông Hoàng Nguyên ... là những vị trong giới lãnh
đạo cộng đồng người Việt tại Thụy Sĩ , một cộng đồng tuy không đông nhưng rất
có khả năng và năng động, đặc biệt là tại đây có sự hợp tác chặt chẽ hiếm có
giữa thế hệ thứ nhất, thứ hai và cả ... thứ ba của người Việt hải ngoại .
****
Một
màn trình diễn xuất sắc của đoàn vũ công tý hon của người Việt Geneve nhân dịp
Hội Xuân Bính Tuất .
Tôi
tới Geneve lần này là lần thứ nhì, lần trước cách đây 43 năm ... vì tôi lỡ mang
một định kiến sai lầm : Thụy Sĩ không phải là đất của người Việt Tỵ Nạn.
Nay, Bia Thuyền Nhân Việt Nam tại Geneve đã thay đổi hết cả, đó là kết tinh của
ba yếu tố vô cùng quý giá :
-
Kỷ
niệm về những đồng
bào tử nạn trên đường vượt biên,
-
Nỗ
lực của các bạn tại Geneve đã vượt mọi khó khăn để dựng lên tấm bia tưởng niệm
tại ngã tư quốc tế này ...
-
Và
mối chân tình của những người bạn Thụy Sĩ, cũ cũng như mới, luôn luôn thương
yêu và giúp đỡ cộng đồng chúng ta ...
Tôi
mong và tin rằng tấm Bia Thuyền Nhân Việt Nam tại công viên « Campagne du
Chateau Pictet » - Quận Grand Saconnex, Thành Phố Geneve sẽ là điểm hành
hương của nhiều người Việt Tỵ Nạn từ khắp nơi trên thế giới .
Rồi
từ đó sẽ còn nhiều Bia Thuyền Nhân được dựng lên tại nhiều quốc gia trên thế
giới, những tấm bia hữu hình này sẽ kết hợp với tấm bia vô hình là « Ngày
Dân Việt Tỵ Nạn Cộng Sản » để nhắc nhở dân tộc ta nhớ mãi những kỷ niệm bi thảm và
hùng tráng của cuộc ra đi tìm Tự Do của người dân Việt vào cuối thế kỷ 20, để
không lãng quên những người đã tử nạn trên bước đường tìm tự do, để tri ân các
quốc gia, dân tộc, tổ chức... đã giúp đỡ người tỵ nạn Việt Nam và để nhắc nhở
các thế hệ tương lai của cộng đồng hải ngoại không quên nguồn gốc tỵ nạn chính
trị của mình.
Hoàng Cơ Định
hoangcodinh@jps.net