GALANG, Indonesia (VH): Ngày cuối cùng của đoàn Về Bến Tự Do 8, 7 tháng 4, có thể gọi là ngày “Ðền ơn đáp nghĩa.”

Hôm trước, sau khi ghi nhận yêu cầu của ba trường học tại Galang và cân đối số tiền quyên góp được, Ban Ðiều Hành VKTNVN quyết định mua tặng hai trường trung học đệ nhất cấp và trường tiểu học mỗi trường một máy phát điện 5kw trị giá 11,800,000 rupi/máy.

Tôi không có mặt trong chuyến đi “Ðền ơn đáp nghĩa” này, vì khi hoàn thành xong bài thứ 11 của loạt bài Về Bến Tự Do 8, đoàn đã lên đường đi Galang tặng quà. Xin ghi lại theo lời tường thuật của anh Trần Ðông, giám đốc VKTNVN và là trưởng đoàn.

Qua sự giới thiệu của anh Edy, chúng tôi mua được hai máy phát điện hiệu Krisbow, công suất mỗi máy 5kw. Chúng tôi cũng thảo luận với bên bán về thời gian bảo hành, cách lắp đặt và đổi từ điện chính phủ sang điện máy phát.

Ðoàn đến trường trung học cấp I trước. Thật cảm động khi được hiệu trưởng cho biết cả trường, từ giáo viên đến học sinh, náo nức chờ chúng tôi đễn nỗi bỏ ăn trưa. Máy phát điện này sẽ giúp các em được học thực hành vi tính, giúp thầy cô soạn giáo án và nhiều thứ khác.

Ông hiệu trưởng đã ngỏ lời cảm ơn đoàn chúng ta vì sự giúp đỡ này. Tôi nói với ông ấy rằng đó là bổn phận của chúng tôi, chính chúng tôi phải cảm tạ quý vị.

Ngỏ lời với các em học sinh, chúng tôi khuyến khích các em cố gắng học hành, dù hoàn cảnh còn rất khó khăn, để sau này giúp được gia đình và đất nước.

Tại trường tiểu học kế bên, dù đã tan trường nhưng một số em học sinh và thầy cô vẫn ở lại đợi chúng tôi. Không khí gặp mặt tại đây rất thân tình.

Sau khi trao tặng máy, chúng tôi bắt tay từng em một, các em để tay chúng tôi lên đầu bày tỏ lòng cảm ơn, làm chúng tôi rất áy náy.

Hùng và Abu mang theo một số kẹo phát cho các em, cả nhóm lao nhao “giựt” kẹo khuấy động không khí yên ắng trong vùng.

VKTNVN đã tạo một nghĩa cử cao đẹp, thể hiện lòng biết ơn của thuyền nhân Việt Nam đối với sự giúp đỡ vô vị lợi của người dân bản xứ. Ngay từ năm 1976, Indonesia cùng một số nước khác trong vùng Ðông Nam Á đã tiếp nhận hàng ngàn thuyền nhân dù chưa có sự cứu trợ của Liên Hiệp Quốc.

Thời gian sau, với lý do có quá nhiều thuyền nhân, nước láng giềng Malaysia thực hiện chính sách đẩy ngược thuyền nhân ra biển, khiến có thêm hàng ngàn người chết, thì đất nước Indonesia vẫn tiếp tục tiếp nhận người tỵ nạn. Nếu Indonesia theo chân Malaysia thực hiện chính sách này thì còn bao nhiêu người chết nữa ở Biển Ðông?

Theo VKTNVN, trong chuyến đi này, được thấy, được nghe kể, tôi mới thấy rằng nếu như ở Malaysia, những cựu thuyền nhân luôn nhắc đến tấm lòng bác ái của ông Alcoh Wong, ông Heng (thành viên bang hội người Hoa ở đây), thì ở Indonesia, không một tên cá nhân nào được nhắc nhở cả. Họ nhắc đến cả làng, cả đảo, nhắc đến những người dân bình thường.

Tạm biệt Indonesia

Sáng 8 tháng 4, chúng tôi từ giã đất nước hiền hòa và những con người nhân hậu, hiếu khách. Hai người tiễn chúng tôi lên đường là Abu và Ady.

Ngay từ lúc gặp mặt đầu tiên, cả đoàn đã mến Abu, vì những câu chuyện kể về anh chàng này cho thấy anh đã xem người Việt như người nhà của anh. Lớn lên gần trại tị nạn Galang, Abu dành hầu hết thời giờ sống chung, ăn chung với thuyền nhân Việt Nam. Anh nói với tôi rằng, nếu không có người Việt Nam ở đây thì giờ đây anh ngu lắm.

“Người Việt dạy dỗ tui nhiều lắm. Tui thương người Việt.” Anh nói giọng lơ lớ như người dân tộc thiểu số vùng cao.

Anh chàng Indonesia nói tiếng Việt sành sõi này quả có lắm chuyện huyền bí của đảo Galang. Khi quay về Mỹ, tôi sẽ kể hầu độc giả một trong những chuyện huyền bí này.

Ady là hướng dẫn viên chính của đoàn tại Indonesia. Anh chàng to cao, vui tính này đã tận tình chăm sóc đoàn từng chút, và lúc nào cũng có sẵn những câu nói mang lại tiếng cười cho cả đoàn. Trên xe bus ra bến cảng Batam, anh phải ngưng vài lần vì chực khóc khi nói lời từ giã chúng tôi. Anh mời chúng tôi quay trở lại đất nước anh với giọng xúc động làm nhiều người cũng nghẹn ngào hứa sẽ quay trở lại gặp anh.

Anh Lưu Dân cho biết Ady đã gắn bó với VKTNVN 5 năm qua. Các anh tín nhiệm Ady vì ngoài tính chuyện nghiệp, anh còn là người tận tâm và luôn hoàn thành nhiệm vụ của mình hơn mức cần thiết của một “tour guide.” Chính điều đó làm chúng tôi quý mến anh bạn này.

Tại bến cảng Batam, trước khi ra về, anh siết chặt tay mọi người nói lời tạm biệt, với đôi mắt đỏ hoe. Nhiều người trong đoàn cũng có đôi mắt như thế.

Tôi nghĩ anh chàng xem giống “Kingkong” mà cũng đa cảm quá, mới chợt thấy mắt mình cũng giống mọi người.

Cám ơn Abu! Cám ơn Ady! Cám ơn Indonesia.

“Terima kasi!” (V.Ð.T.)