Bieån Ñoâng soùng döõ vaø nhöõng naám moà khoâng höông khoùi

(Ñinh Quang Anh Thaùi, Vieät Tide)

Veà Bieån Ñoâng tìm hôi meï.

Baø Löu Quyù Lieân laø cö daân cuûa thaønh phoá Gardena, California. Baø Lieân cuøng choàng, hai ñöùa con, meï ruoät vaø ngöôøi chò vöôït bieân naêm 1978, treân moät chuyeán taàu chôû hôn 200 ngöôøi vaø sau hai tuaàn leânh ñeânh treân bieån, taàu caäp vaøo Bidong.

Baø Lieân coù 4 ngöôøi em trai, laàn löôït töøng ngöôøi ñaõ ñaøo thoaùt khoûi Vieät Nam vaø ñeán ñöôïc vuøng ñaát Töï Do, cuõng treân ñaát Maõ Lai AÙ. Khi chuyeán taàu cuûa baø caäp baõi Bidong, ngay sau ñoù moät ngaøy, trong cuoäc phoûng vaán cuûa nhaân vieân Cao uûy Tî naïn Lieân Hieäp Quoác, baø bieát 4 em cuûa baø ñaõ ñöôïc chuyeån vaøo traïi trong ñaát lieàn chöù khoâng coøn ôû Bidong nöõa.

Tin veà 4 ngöôøi con ñaõ laøm meï baø Lieân xuoáng tinh thaàn. Toäi nghieäp cuï. Cuï nhöõng mong xum hoïp vôùi caùc con nôi beán bôø töï do. Muoän phieàn khieán trôû beänh vaø phaûi ñöa sang nhaø thöông ôû Terengganu chöõa trò. Ñau ñôùn thay, cuï ñaõ boû mình nôi ñaát khaùch queâ ngöôøi, chæ vaøi thaùng sau khi thoaùt khoûi moät cheá ñoä taøn baïo ñang cai trò queâ nhaø cuûa cuï. Luùc cuï laâm chung, baø Lieân khoâng coù maët beân caïnh meï. Chæ coù ngöôøi chò cuûa baø Lieân chöùng kieán giaây phuùt naùt loøng ñoù.

Thi haøi cuûa cuï ñöôïc choân caát taïi Terrengganu.

Naêm 1982, vôï choàng anh ruoät cuûa baø Lieân veà laïi Terengganu vôùi hy voïng caûi taùng moä meï, ñem coát veà cuøng caùc con ñang soáng beân Myõ. Tôùi nghóa trang nôi coù phaàn moä cuûa cuï, ngöôøi anh boác moä nhöng khoâng thaáy haøi coát cuûa meï. Hoûi thaêm daân ñòa phöông, ngöôøi anh ñöôïc bieát, ngöôøi Maõ Lai ñaõ rôøi moä bia ra choã khaùc ñeå caát nhaø ngay treân naám ñaát choân caát cuï. Baây giôø, daáu veát nôi an nghæ cuoái cuøng cuûa cuï ñaõ bò xoùa nhoøa, khoâng caùch naøo tìm ñöôïc.

Tröôùc hoaøn caûnh xeù ruoät xeù gan nhö theá, anh cuûa baø Lieân ñaønh tieán haønh theo nghi thöùc toân giaùo, duøng vaûi ñoû quaán taám bia moä cuûa meï, roài möôùn thuyeàn ra khôi thaû taám bia xuoáng loøng ñaïi döông bao la. Ngöôøi anh cuûa baø Lieân tröôùc khi rôøi Terengganu, ñaõ hoát ñem veà Myõ moät naém caùt ñeå thôø phuïng vôùi loøng mong moûi laø hoàn thieâng cuûa meï seõ luoân hieån linh beân caùc con.

Saùng ngaøy 22 thaùng Ba, taïi khu moä taäp theå voâ danh cuûa 137 thuyeàn nhaân xaáu soá ñöôïc choân caát taïi moät trong boán nghóa trang ôû Terengganu-Maõ Lai AÙ, baø Lieân khoùc naác leân khi nghó ñeán meï. Baø baûo, “Cho duø bieát tröôùc laø seõ khoâng nhìn thaáy moä meï, toâi vaãn veà ñaát Maõ cuøng caùc Taêng Ni vôùi loøng tin raèng, lôøi tuïng nieäm cuûa caùc Taêng Ni seõ giuùp meï toâi sieâu thoaùt nôi coõi Nieát Baøn”.

Khoùc beân moä choàng laïnh tanh höông khoùi.

Baø Traàn Thò Tieân hieän ñònh cö taïi UÙc. Baø ñeán ñaûo Galang naêm 1985, 7 thaùng sau chuyeán vöôït bieân cuûa choàng. Hai ngöôøi ñoaøn tuï treân cuøng hoøn ñaûo cuûa Nam Döông.

Ba naêm moûi moøn treân ñaûo chôø ñöôïc nhaän ñi ñònh cö, nhöõng töôûng seõ ñöôïc soáng vôùi nhau suoát phaàn ñôøi coøn laïi, khoâng ngôø nöûa ñöôøng ñoâi chim di gaãy caùnh. Choàng baø Tieân boû baø naêm 1988. Oâng naèm laïi taïi nghóa trang treân ñaûo Galang, chung quanh laø 502 thuyeàn nhaân baát haïnh khaùc.

Töø ngaøy rôøi ñaûo ñeán nay, baø Tieân khoâng töø boû mong öôùc caûi taùng moä choàng vaø xem haøi coát choàng veà vôùi baø nôi ñaát Uùc. Nhöng vaãn chöa ñöôïc, vì chöa coù giaáp pheùp cuûa chính quyeàn Nam Döông.

Hai giôø tröa ngaøy 24 thaùng Ba, döôùi caùi naéng thieâu ñoát cuûa ñaûo Galang, baø Tieân moïp beân moä choàng. Khoùc ngaát.

Tröôùc moä phaàn choàng baø Tieân, Linh muïc Nguyeãn Höõu Quaûng cuøng caùc tín ñoà Coâng giaùo laøm Thaùnh leã. Sau ñoù, caùc Taêng Ni Phaät töû tuïng kinh caàu sieâu.

Khoâng khí rôøn rôïn, nhö trong lôøi thô cuûa Ñinh Huøng:

“Trôøi cuoái Thu roài anh ôû ñaâu

Naèm trong ñaát laïnh chaéc anh saàu

Thu ôi ñaùnh thöùc hoàn ma daäy!

Ta muoán vaøo thaêm naám moä saâu”.

Tình ngöôøi khoâng bieân giôùi

Keå töø khi ñaát nöôùc bò quy veà moät moái, döôùi aùch cai trò baïo taøn cuûa cheá ñoä coäng saûn, haøng trieäu ngöôøi Vieät Nam ñaõ ñaønh ñoaïn phaûi gaït leä boû queâ nhaø ra ñi. Treân ñöôøng ñaøo thoaùt tìm Töï Do, nhieàu ngöôøi ñaõ vuøi thaân ñaùy bieån. Nhieàu ngöôøi tôùi ñöôïc beán bôø Töï Do, nhöng baát haïnh xaùc choân nôi ñaát khaùch.

Soá thaùc oan laø bao nhieâu, khoâng ai bieát chính xaùc. Nhöng chaéc laø nhieàu laém.

Taïi Thaùi Lan, taïi Phi Luaät Taân, taïi Hongkong, taïi Macau, taïi Nam Döông, taïi Maõ Lai AÙ, nôi naøo coù traïi tî naïn Vieät Nam, nôi ñoù coù nghóa trang cuûa thuyeàn nhaân.

Taïi Galang-Nam Döông, soá moä phaàn treân ñaûo laø 503.

Treân ñaûo Bidong-Maõ Lai AÙ, nghóa trang thuyeàn nhaân vaãn coøn ñoù.

Rieâng taïi tieåu bang Terengganu treân ñaát Maõ Lai, coù 4 nghóa trang, nôi ñoù ngöôøi baûn xöù, ngöôøi Hoa goác Maõ, vaø ngöôøi tî naïn Vieät naèm an nghæ caïnh beân nhau. Ngoaïi tröø moät nghóa trang chæ coù 4 moä phaàn thuyeàn nhaân, ba nghóa trang coøn laïi, moä phaàn ngöôøi Vieät raát nhieàu. Nhieàu ngoâi moä coù bia ñeà teân tuoåi ngöôøi cheát. Nhöng cuõng coù nhöõng moä phaàn khoâng teân tuoåi. Hai trong 4 nghóa trang taïi Terengganu coù 4 ngoâi moä choân taäp theå nhöõng thuyeàn nhaân cheát oan khuaát treân Bieån Ñoâng.

Ngöôøi coù coâng trong vieäc vôùt xaùc thuyeàn nhaân Vieät Nam laø oâng Alcoh Wong Yahow. Chính oâng vaø caùc ñoàng baøo ngöôøi Maõ goác Hoa cuûa oâng ñaõ choân caát vaø vun xôùi caùc khu moä taäp theå cuûa thuyeàn nhaân taïi Terrengganu. Oâng keå, khoaûng 4 giôø saùng ngaøy 30 thaùng Tö naêm 1979, trong luùc oâng ñang nguû thì coù ngöôøi ñaäp cöûa vaø baùo cho bieát laø coù moät chieác taàu chìm ngoaøi khôi Mereng thuoäc Terengganu. Caû hai ngaøy sau ñoù, oâng vaø ñoàng baøo oâng cuøng moät soá ngöôøi Maõ baûn xöù duøng thuyeàn nhoû ñi vôùt xaùc nhöõng ngöôøi cheát treân bieån. Toång soá ñem vaøo ñöôïc ñaát lieàn laø 137 thi theå ñaõ tím ngaét. Khoâng moät naïn nhaân xaáu soá naøo coù giaáy tôø tuøy thaân. OÂng Yahow ñaõ xin pheùp chính quyeàn ñòa phöông ñeå ñem choân nhöõng ngöôøi cheát taïi moät naám ñaát ôû Terengganu. Naám moà taäp theå doù, maõi tôùi naêm 2003 môùi ñöôïc döïng moät taám bia ghi ngaøy thaùng choân caát nhöõng ngöôøi döôùi moà. Vaø vieäc laøm moä bia cuõng do söï vaän ñoäng quyeân goùp cuûa oâng Yahow vôùi ñoàng baøo Hoa cuûa oâng.

OÂng Yahow noùi, “Thöông laém. Chæ dòp Teát Thanh Minh, chuùng toâi môùi coù chuùt höông ñeøn ñeán taûo moä nhöõng ngöôøi cheát töùc töôûi ñoù. Coøn ngaøy thöôøng, ai cuõng baän kieám soáng, duø nghó ñeán nhöõng naám moà khoâng höông khoùi, chuùng toâi cuõng ñaønh boù tay”.

Khoâng chæ vôùt vaø choân caát thuyeàn nhaân, oâng Yahow coøn laäp moät trang web vôùi muïc ñích cung caáp moät soá thoâng tin oâng ñang coù ñeå gia quyeán nhöõng ngöôøi cheát coù theå tìm ñöôïc moä phaàn ngöôøi thaân cuûa mình.

OÂng Yahow laø moät maãu möïc cho thaáy, tröôùc noãi ñau cuûa con ngöôøi, moïi bieân giôùi chuûng toäc maàu da ñaõ bò xoùa nhoøa, chæ coøn loøng thöông caûm voâ bieân.

[Trở về Menu]